Basında Alerji ve Gülden Pasaoglu Karakış

Akşam Gazetesi

Çimenden uzak durun, alerji olmayın

Türkiye’de poleniyle en çok alerji yapan ağaçlardan çok çayır-çimen. İlkbaharda ağaçlar, yazın buğday, çavdar, ağustos sonu kuzu kulağı, ısırgan otu rahatsız ediyor

Alerji hayatımızın her yerinde! Evde, sokakta, işte, tatilde her yerde ona rastlamak mümkün. Alerjik hastalıklar,   tüm toplumlarda giderek artıyor. Gelişmiş toplumlarda bu artış biraz daha belirgin. Neredeyse her beş kişiden birinde şu veya bu şekilde alerji görülüyor. Bu bir gıda, bir çevresel etken,  bir evcil hayvan olabilir. Yaşam koşullarındaki değişikliklerin bu artışta büyük rolü olduğu artık biliniyor. Doğaya müdahale edip dengesini bozdukça, doğadan bize çeşitli geri dönüşler oluyor. Alerji de bunlardan birisi.
Her yıl bahar aylarıyla birlikte yaşanan hapşırık nöbetleri ve burun akıntısının ardında polenlerin var olduğu biliniyor. Uzmanlara göre küresel ısınmayla birlikte polen mevsimi de uzuyor ve değişen iklim şartları, insanları hava kirliliği tüm yıla yayılan bir alerji tehdidiyle baş başa bırakıyor. Uzmanlara göre günümüzde her yüz kişiden 20’si alerjiye yakalanıyor ve bu rakam da gittikçe artıyor.
Acıbadem Kadıköy Hastanesi Göğüs Hastalıkları ve Alerjik Hastalıklar Uzmanı Dr. Gülden Paşaoğlu Karakış, halk arasında ‘saman nezlesi’ olarak bilinen alerjik rinit hastalığının yaşam kalitesini ciddi boyutlarda etkilediğine dikkat çekti. Birçok kişinin doktora başvurmadığını belirten Dr. Karakış, bu yüzden astım hastalığına yakalananların yoğunlukta olduğunu söyledi.

–  Anne babasında alerji olanın kendisinde alerji olur mu?
Evet, bir kişinin ebeveynlerinde alerji olması onda da ortaya çıkma ihtimalini yükseltir. Ayrıca stres de bağışıklık sistemini etkilediği için alerjiyi tetikleyebilir.

–  Bahar alerjisinin baş sorumlusu polenler mi?
Türkiye’de bitki çeşidi çok fazla, Kıştan çıkıp havaların ısındığı şu bahar günlerinde de polenlerin miktarı giderek artıyor. Tabii polenleri tek başına suçlamak mümkün değil. Hastalığa sebep olan polen değildir. Poleni vücut yabancı bir madde olarak algılar ve onu hemen atmaya uğraşır. Bu atma çabası sırasında da bir histamin denilen bir madde salgılar. Solunum yolu, gözler ve burun zarları iltihaplanır. Çimenlerden, kızıl meşe, zeytin hatta fındık gibi ağaçlardan, çiçeklerden çıkan polenleri bunun sebepleri arasında sayabiliriz. Halk arasında bu saman nezlesi olarak bilinir ancak tıp dilinde alerjik rinit şeklinde ifade edilir. Maalesef uygun bir tedavi yöntemiyle kişi kontrol altına alınamazsa bu rahatsızlıklar onu ömür boyu etkiler.

–  Siz polenlerin bütün bir yıla yayıldığını da söylüyorsunuz. Yazın da insanlar alerjiye yakalanabilir mi?
Tabii ki yakalanabilir. Öncelikle kış hariç bütün mevsimlerde görülebilen çayır-çimen polenlerin baş sebebidir. Bunun dışında ağaç ve otsu bitkileri de sayabiliriz. Graminea olarak adlandırılan çayır-çimen polenleri maalesef hiç de masum değil. Düşünün mart gibi başlıyorlar ve ekime kadar devam ediyor. Yine ağaç polenleri bu mevsim çıkıyor ancak yaz aylarında da devam edebiliyor. Bunun yanı sıra ısırgan otu, kuzu kulağı gibi birçok kişiyi şaşırtan otlar da alerji yapıyor.

–  Havanın sıcaklığı etkiler mi?
Hava soğuksa polen mevsimi kısa olur. Havanın daha sıcak olduğu bölgelerde daha erken başlayıp tahminlerden de uzun sürebilir. Hava kirliliğinin yoğun olduğu bölgelerde de polen ve bununla birlikte gelen alerjiye rastlanıyor. Atmosferde görülen ısınma maalesef polenlerin düzeyini yükseltiyor.

Martta meşe ekimde ısırgan
MART-NİSAN: Kızıl meşe, fındık, zeytin, huş ve kavak ağacı, akçaağaç, karaağaç, diş budak, kestane, gürgen ve zeytin gibi ağaç polenleri,
NİSAN-MAYIS-HAZİRAN: Çayır, çimen gibi otların polenleri… İngiliz çimi, çayır salkım otu, çayır kelp kuyruğu.
HAZİRAN-AĞUSTOS: Buğday, çavdar, mısır ve pirinç gibi tahılların polenleri,
AĞUSTOS-EKİM: Pelin otu, akkazayağı, kuzu kulağı, sinir otu, ayrık otu, ısırgan otu, tilki kuyruğu, domuz ayrığı, yumak ve delice gibi otların polenleri alerjilere neden oluyor.

Deriden alerji testi
İnsanlarIn neye karşı alerjilerinin olduğunu bulmak tabii ki çok önemli. Hem öyküsünü dinleyip hem de çeşitli testler aracılığıyla alerjisine neyin sebep olduğu bulunabilir. Bunun için kan alınarak ve deri testleri yapılarak tespit etme şansımız var. 20 dakikada deri, 24-48 saat içinde de kan testiyle sonuç alınabilir.

İki aşı etkili
– Birinci yöntem, klasik uzun süreli uygulanması gereken ve oldukça etkili, kür olasılığı yüksek olan aşı uygulamasıdır.
– İkinci yöntem ise sadece mevsim öncesi uygulanan ve her yıl tekrarlanması gereken yedi hafta gibi kısa süreli uygulanan aşı tedavisidir. Bu uygulama ile hasta o bahar mevsimini oldukça rahat geçirebilmektedir.

İLAÇLA ANLIK  RAHATLIK
Hastalara önce neye alerjisi varsa ondan uzak durması öneriliyor. Alerjiyi kontrol altına alabilen etkili ilaçlar ve aşı mevcut. Anti-alerjik ve kortizonlu burun spreyleri gibi… Burun nezlesinde antialerjik ilaçlar ve burun spreyleri kullanırken; astımda hava yollarını genişleten ve hastalığı kontrol altına alan ağız spreylerinden yararlanılıyor.

 

Kaynak